Wat is kratom? Herkomst, werking, risico’s en de wet in 2026

Bijgewerkt op 29 oktober 2026 · Leestijd 10 minuten

Kort antwoord: Kratom is het gemalen blad van de Mitragyna speciosa, een boom uit de koffiefamilie die groeit in Zuidoost‑Azië. De belangrijkste stoffen zijn mitragynine en 7‑hydroxymitragynine. Bij een lage hoeveelheid werkt kratom vooral opwekkend. Bij een hogere hoeveelheid juist kalmerend. Kratom staat in 2026 niet op de lijsten van de Opiumwet. Het mag in Nederland niet als voedingsmiddel worden verkocht. Daarom wordt het aangeboden als niet geschikt voor consumptie.

Kratom is in Nederland een van de meest gezochte kruiden in de smartshop. Toch weten veel mensen niet precies wat het is. Komt het uit een plant of een lab? Is het legaal? En wat zijn de risico’s? In dit artikel zetten we de feiten op een rij.

Je leest waar kratom vandaan komt, welke stoffen erin zitten en hoe ze werken. Ook lees je wat het verschil is tussen de kleuren en soorten. We leggen uit hoe het in 2026 wettelijk zit en waarom voorzichtigheid belangrijk is. Bekijk ook ons overzicht van kratom in de smartshop.

Waar komt kratom vandaan?

Kratom groeit in de tropische bossen van Thailand, Maleisië, Indonesië en Papoea‑Nieuw‑Guinea. De boom kan meer dan twintig meter hoog worden. Hij hoort bij dezelfde plantenfamilie als de koffieplant. Dat is de familie van de Rubiaceae.

In Zuidoost‑Azië kauwen boeren en arbeiders al eeuwen op de verse bladeren. Ze deden dat om langer door te kunnen werken in de hitte. Ook werd kratom gebruikt in traditionele geneeskunde en bij sociale bijeenkomsten. In Thailand was de plant lange tijd verboden. Sinds 2021 is dat verbod daar opgeheven.

Welke stoffen zitten erin?

Het blad bevat tientallen alkaloïden. De bekendste is mitragynine. Die stof maakt het grootste deel uit van de alkaloïden in het blad. Daarnaast zit er in kleine hoeveelheden 7‑hydroxymitragynine in. Die stof is veel sterker. Beide stoffen werken op dezelfde receptoren in de hersenen als opioïden. Ze doen dat wel op een andere manier. Ook werken ze op andere systemen, zoals die van adrenaline en serotonine.

Hoe werkt kratom?

Het bijzondere aan kratom is dat de werking afhangt van de hoeveelheid. Gebruikers en onderzoekers beschrijven twee kanten.

Deze effecten zijn gebaseerd op ervaringen van gebruikers en eerste onderzoek. Er is nog weinig groot klinisch onderzoek. Kratom is geen medicijn en wij doen geen medische beloftes.

De soorten en kleuren

Kratom wordt vaak verkocht op kleur van de nerf in het blad. Je ziet rode, groene en witte kratom. De kleur zegt iets over de rijpheid van het blad en de manier van drogen. Daarnaast hebben soorten vaak de naam van een streek, zoals Maeng Da, Bali of Borneo.

Deze indeling is vooral gebaseerd op ervaringen en tradities. Wetenschappelijk is het verschil tussen de kleuren nog niet goed onderzocht. Het gehalte aan alkaloïden kan ook per partij verschillen.

Hoe lang werkt kratom?

De eerste effecten komen volgens gebruikers meestal binnen een half uur tot een uur. Het effect houdt een paar uur aan. Meer hierover lees je in ons artikel hoe lang werkt kratom.

Risico’s en bijwerkingen

Kratom is een plant, maar dat betekent niet dat het zonder risico is. Bekende bijwerkingen zijn misselijkheid, verstopping, zweten, jeuk en duizeligheid. Bij hogere hoeveelheden en vaak gebruik worden de risico’s groter.

Gewenning en afhankelijkheid

Wie dagelijks kratom gebruikt, kan gewend raken. Je hebt dan steeds meer nodig voor hetzelfde effect. Na langdurig dagelijks gebruik kunnen bij stoppen ontwenningsklachten ontstaan. Denk aan onrust, slecht slapen, prikkelbaarheid en spierpijn. Gebruik kratom daarom niet dagelijks en houd regelmatig pauze.

Combinaties

Combineer kratom nooit met alcohol, opioïden, slaapmiddelen of benzodiazepinen. Ook in combinatie met antidepressiva en andere medicijnen kunnen gevaarlijke effecten ontstaan. Gebruik je medicijnen? Overleg dan altijd met je arts of apotheker.

Wie moet het niet gebruiken?

Wat zegt de wet in 2026?

Kratom, mitragynine en 7‑hydroxymitragynine staan niet op lijst I of lijst II van de Opiumwet. Ze staan ook niet op de lijst voor nieuwe psychoactieve stoffen. Bezit is dus geen strafbaar feit. Wel geldt de Europese regel voor nieuwe voedingsmiddelen. Kratom is daar nooit voor goedgekeurd. In 2025 bevestigde het College van Beroep voor het bedrijfsleven dat kratom als levensmiddel geldt. Daarom mag het in Nederland niet worden verkocht om te eten of te drinken. Smartshops bieden kratom daarom aan als product dat niet geschikt is voor consumptie.

In andere landen gelden soms strengere regels. In onder meer Denemarken, Zweden, Polen en Ierland is kratom verboden. Neem het dus nooit mee op reis zonder de regels van je bestemming te checken.

Kratom is in Nederland geen drug volgens de Opiumwet. Het is ook geen goedgekeurd voedingsmiddel. Wees je bewust van die dubbele status.

Kratom kopen bij een smartshop

Koop kratom alleen bij een betrouwbare verkoper. Let op een duidelijke herkomst en een nette verpakking zonder medische claims. In onze kratom categorie vind je verschillende soorten van bekende merken. Bewaar kratom koel, droog en donker en buiten bereik van kinderen.

Hoe wordt kratom gemaakt?

Kratom in de winkel bestaat bijna altijd uit gemalen bladeren. De bladeren worden met de hand geplukt. Daarna worden ze gedroogd, binnen of buiten in de zon. De manier van drogen heeft invloed op de kleur en volgens kenners ook op de werking. Na het drogen worden de bladeren fijn gemalen tot een groen poeder. Dat poeder wordt verpakt in zakjes of capsules. Er bestaan ook extracten. Die zijn sterker dan het gewone poeder en vragen extra voorzichtigheid.

Kratom en koffie: familie

Omdat kratom bij de koffiefamilie hoort, vergelijken mensen het wel met koffie. Dat is maar deels terecht. Kratom bevat geen cafeïne. De stoffen werken op heel andere manieren. Bij lage hoeveelheden kan het gevoel wel wat op dat van een sterke kop koffie lijken. Bij hogere hoeveelheden is het juist kalmerend. Dat maakt kratom een bijzondere plant.

Wat zeggen gezondheidsinstanties?

De Europese drugsagentschap volgt kratom al jaren. Volgens dat agentschap zijn er in Europa weinig ernstige problemen gemeld, maar er is wel zorg over sterke producten en combinaties met andere middelen. In de Verenigde Staten waarschuwt de FDA tegen het gebruik van kratom. Daar zijn ook producten met extra 7‑hydroxymitragynine op de markt gekomen. Die zijn veel sterker dan gewoon blad. In 2025 adviseerde de FDA om die stof strenger te reguleren. Het advies is daarom: kies voor natuurlijk blad en blijf weg van versterkte producten.

Mythes over kratom

Verantwoord omgaan met kratom

Wie kratom koopt, doet er goed aan om bewust te zijn van de risico’s. Gebruik het niet dagelijks. Houd bij hoe vaak je het gebruikt. Merk je dat je het steeds vaker wilt? Neem dan een pauze en praat erover met iemand die je vertrouwt. Zoek hulp bij je huisarts als stoppen lastig is. Verslavingszorg in jouw regio kan ook advies geven, anoniem als je dat wilt.

Kratom versus kanna

Kratom wordt soms vergeleken met kanna. Kanna is een vetplant uit Zuid‑Afrika. Ook kanna wordt traditioneel gekauwd. Het werkt anders dan kratom en heeft vooral een stemmingsverheffend en ontspannend effect volgens gebruikers. Beide planten zijn in Nederland niet opgenomen in de Opiumwet. Combineer ze niet zonder goed te weten wat je doet.

Ook bij kanna geldt: begin voorzichtig en combineer niet met medicijnen of andere middelen. Lees altijd de informatie op de verpakking.

Bewaren en houdbaarheid

Bewaar kratom in een goed afgesloten verpakking op een koele, droge en donkere plek. Vocht en licht zorgen ervoor dat de kwaliteit achteruitgaat. Goed bewaard blijft kratom ongeveer een tot twee jaar goed. Ruikt het muf of zie je schimmel? Gooi het dan weg. Houd kratom altijd buiten bereik van kinderen en huisdieren.

Kratom is in Nederland een veelgekocht kruid met een unieke positie. Het is geen drug volgens de wet maar ook geen voedingsmiddel. Wie het koopt, doet dat op eigen verantwoordelijkheid. Ga er bewust en voorzichtig mee om.

Veelgestelde vragen over kratom